{"id":55,"date":"2023-05-02T23:33:00","date_gmt":"2023-05-02T20:33:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/2023\/05\/02\/propaganda\/"},"modified":"2024-03-17T00:12:35","modified_gmt":"2024-03-16T21:12:35","slug":"propaganda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/2023\/05\/02\/propaganda\/","title":{"rendered":"Propaganda"},"content":{"rendered":"

 PROPAGANDA<\/span><\/b><\/span><\/p>\n


<\/span><\/b><\/span><\/p>\n

<\/b><\/span><\/p>\n

<\/a><\/b><\/span><\/div>\n


<\/b><\/span><\/b><\/span><\/p>\n<\/p>\n

Propaganda isimli kitap ile Edward Bernays, kitleleri y\u00f6nlendirmenin ard\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcnceyi irdeliyor. Bunu da irdelerken kitle psikolojisi ve bilin\u00e7alt\u0131 \u00f6nemli yer tutuyor. <\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

Kitap, Mark Crispin Miller’in giri\u015f yaz\u0131s\u0131yla ba\u015fl\u0131yor. Miller burada hem propaganda kelimesinin tarihi yolculu\u011fu hakk\u0131nda hem de Bernays’\u0131n propaganda ve halkla ili\u015fkilerle ilgili d\u00fc\u015f\u00fcnceleri hakk\u0131nda  bilgi veriyor. Ayr\u0131ca yine bu d\u00fc\u015f\u00fcnce ve buna kar\u015f\u0131 gelen ele\u015ftirilere de yer vererek \u00f6n bilgilendirme sa\u011fl\u0131yor.<\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

G\u00f6r\u00fcnmez elin ya da yap\u0131lar\u0131n propagandan\u0131n arka plan\u0131nda yer alan ana unsur oldu\u011funu ifade ediyor. Peki, neye ve kime g\u00f6re sat\u0131n al\u0131yoruz? E\u011fer bir tak\u0131m elbiseyi ya da g\u00fcn\u00fcm\u00fczden bir \u00f6rnek vermek gerekirse telefon, spor ayakkab\u0131s\u0131n\u0131 ki\u015fi kendi zevkine ya da ihtiyac\u0131na uygun oldu\u011fu i\u00e7in mi al\u0131yor yoksa g\u00f6r\u00fcnen ya da g\u00f6r\u00fcnmeyen elin \u00e7e\u015fitli unsurlar\u0131 devreye alarak bunun ihtiya\u00e7 oldu\u011funu beyne zerk etmesiyle mi sat\u0131n alma ger\u00e7ekle\u015fiyor? K\u0131yafet, ayakkab\u0131, elektronik ara\u00e7lar\u0131 biz mi al\u0131yoruz yoksa birileri mi bizlere ald\u0131r\u0131yor? Peki bu tercihler bizim mi yoksa beynin buna inand\u0131r\u0131lmas\u0131 neticesinde fark\u0131na varmadan birilerinin zevkleri, tercihleri bizim de sevdi\u011fimiz \u015feye mi d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor?<\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

Bu durum siyaset sahnesinde de ayn\u0131 \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fmiyor mu? Se\u00e7im zaman\u0131 siyasi partiler, kendi se\u00e7tikleri adaylar\u0131  vatanda\u015f\u0131n \u00f6n\u00fcne \u00e7\u0131kart\u0131p bunlar\u0131 oylamam\u0131z\u0131 istemiyor mu? Se\u00e7men de kendi aday\u0131\/adaylar\u0131 sand\u0131\u011f\u0131 bu ki\u015filere gidip oy vermiyorlar m\u0131? Bu durumda herhangi bir k\u0131yafetten ne fark\u0131 oluyor? Lakin bunlar \u00f6yle g\u00fczel yap\u0131l\u0131yor ki ( -ki propaganda ve halkla ili\u015fkiler)  vatanda\u015f ya da se\u00e7men bunlar\u0131 kendi ald\u0131\u011f\u0131na ya da se\u00e7ti\u011fine kendini inand\u0131r\u0131yor. Bir anda benim se\u00e7ti\u011fim ya da ald\u0131\u011f\u0131m oluyor; bu durumda benim be\u011fendi\u011fim ya da benim aday\u0131m oluyor? Bernays burada kitle psikolojisi ve bunun yans\u0131malar\u0131 \u00fczerinden bir \u00e7al\u0131\u015fma yap\u0131yor. \u00d6rne\u011fin bir ki\u015fi nas\u0131l ve neye g\u00f6re araba sat\u0131n al\u0131yor? Ya da kendisinin oy verdi\u011fi siyasi parti, kendisini temsil etti\u011fini nas\u0131l san\u0131yor? Bernays, hem Gustave Le Bon’\u0131n kitle psikolojisi hem de S. Freud’un bilin\u00e7alt\u0131 kavramlar\u0131na at\u0131fta da bulunuyor. G\u00f6r\u00fcnmeyen elin  istek ve arzular\u0131 nas\u0131l kam\u00e7\u0131lay\u0131p beyni ele ge\u00e7irdi\u011fini ve bu kitlelerin bu durumdan nas\u0131l etkilendi\u011fini\/etkilenece\u011fini g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Anlatmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 ya da benzer \u00f6rnekleri g\u00fcn\u00fcm\u00fcz de i\u00e7lerini nas\u0131l doldurabiliriz. Bunu da g\u00fcn\u00fcm\u00fcz halkla ili\u015fkiler \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 ayr\u0131nt\u0131layabilir.  <\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

Halkla ili\u015fkilerin kurumlar\u0131n gelece\u011fi i\u00e7in s\u00f6ylentilere kar\u015f\u0131 bir g\u00fcven in\u015fa edecek \u015fekilde konumland\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini ifade ediyor. Halkla ili\u015fkiler uzman\u0131 ne yapmal\u0131 ya da yapmamal\u0131 \u00fczerine de fikirlerini ifade ediyor. Bernays, propaganday\u0131 ama \u00f6zel de halkla ili\u015fkiler konusunu \u00f6rneklerle i\u015fliyor.<\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

Bernays, k\u00fc\u00e7\u00fck ama etkili bu kitap\u00e7\u0131kta, “bizler y\u00f6netiliyoruz” diyerek zihinlerimizin, zevklerimizin, fikirlerimizin ad\u0131n\u0131 hi\u00e7 duymad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve hatta g\u00f6rmedi\u011fimiz  ki\u015filer taraf\u0131ndan  \u015fekillendirildi\u011fini ifade ederek propaganda ve halkla ili\u015fkiler konusuna e\u011filiyor.<\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

Peki kitab\u0131n en ba\u015f\u0131nda, ortas\u0131nda, sonunda g\u00f6r\u00fcnmez el kavram\u0131 \u00fczerine neden \u00e7ok duruyor? Bernays “g\u00f6r\u00fcnmeyen el”  diyerek neyi anlatmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor ya da neden b\u00f6yle \u015fey yazma gere\u011fi hissetmi\u015f? Bu c\u00fcmle d\u00fcz bir \u015fekilde okundu\u011funda \u00fczerinde durulmayabilir. Lakin c\u00fcmle yap\u0131s\u0131 i\u00e7inde dolayl\u0131,  \u00f6rt\u00fck ve farkl\u0131 anlamlar da \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131rabilecek bir \u015fey de olabilir? Ya da Bernays, komplo teorilerine bu \u015fekilde a\u00e7\u0131k kap\u0131 m\u0131 b\u0131rak\u0131yor? Kimsenin g\u00f6rmedi\u011fi ama hissedilen, ya\u015fananlar\u0131n arkas\u0131nda oldu\u011fu iddia etti\u011fi bu g\u00f6r\u00fcnmez el nas\u0131l anla\u015f\u0131labilir?<\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

Reklam, halkla ili\u015fkiler alan\u0131nda okuyan ya da \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n – zaten bildi\u011fi- bu kitap,  T\u00fcrk\u00e7e haliyle okuru bekliyor. \u0130\u00e7inde d\u00fcnden bug\u00fcne yeni a\u00e7\u0131l\u0131mlar ya da d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrmeyi sa\u011flayan yeni kap\u0131lar ile zamana meydan okuyor.<\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

Notlar:<\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

** Bernays’\u0131n Propaganda adl\u0131 kitab\u0131 ilk kez 1928 y\u0131l\u0131nda bas\u0131ld\u0131ktan 95 y\u0131l sonra T\u00fcrk\u00e7e terc\u00fcmesiyle okurla bulu\u015ftu. Uzun y\u0131llard\u0131r istenen, aranan ama maalesef \u00e7evirisi olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in istifade edilemeyen bu kitap Pegasus yay\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan Nisan 2023’de yay\u0131mlan\u0131r ve Sevin\u00e7 Seyla Tezcan taraf\u0131ndan da T\u00fcrk\u00e7ele\u015ftirilmi\u015ftir. Bu kitab\u0131 yay\u0131mlad\u0131klar\u0131 i\u00e7in yay\u0131nevine ve \u00e7evirmene de te\u015fekk\u00fcr ederim.<\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

** Edward Bernays kimdir ve \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 \u00fczerine \u0130ngilizce \u00e7ok say\u0131da kitap, makale ve film mevcuttur. T\u00fcrk\u00e7ede az da olsa etkili yay\u0131nlar da var. Bernays hakk\u0131nda ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgiye internetten eri\u015filebilir.<\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

** Kitab\u0131n kapa\u011f\u0131 da olduk\u00e7a g\u00fczel (\u00f6zg\u00fcn bask\u0131dan uyarlama).<\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

** \u00d6yle zor ve \u00e7etrefilli bir anlat\u0131m yok. O y\u00fczden rahat bir \u015fekilde anla\u015f\u0131labilir ve ayr\u0131ca verilen \u00f6rneklerle d\u00fc\u015f\u00fcnce egzersizi de yap\u0131labilir. Bu kitab\u0131n 1928 y\u0131l\u0131nda yay\u0131mland\u0131\u011f\u0131 da unutulmas\u0131n.<\/b><\/span><\/p>\n


<\/b><\/span><\/p>\n

Ezc\u00fcmle: Bu kitab\u0131 29 Nisan – 1 May\u0131s 2023 tarihleri aras\u0131nda okudum. Bu yaz\u0131 ise 2 May\u0131s 2023’de 1000Kitap<\/a> sitesine eklendi. Tavsiye ediyorum.<\/b><\/span><\/p>\n

<\/div>\n


<\/span><\/b><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

 PROPAGANDA Propaganda isimli kitap ile Edward Bernays, kitleleri y\u00f6nlendirmenin ard\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcnceyi irdeliyor. Bunu da irdelerken kitle psikolojisi ve bilin\u00e7alt\u0131 \u00f6nemli yer tutuyor.  Kitap, Mark Crispin Miller’in giri\u015f yaz\u0131s\u0131yla ba\u015fl\u0131yor. Miller burada hem propaganda kelimesinin tarihi yolculu\u011fu hakk\u0131nda hem de Bernays’\u0131n propaganda ve halkla ili\u015fkilerle ilgili d\u00fc\u015f\u00fcnceleri hakk\u0131nda  bilgi veriyor. Ayr\u0131ca yine bu d\u00fc\u015f\u00fcnce ve buna… Daha fazlas\u0131n\u0131 oku »Propaganda<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"neve_meta_sidebar":"","neve_meta_container":"","neve_meta_enable_content_width":"","neve_meta_content_width":0,"neve_meta_title_alignment":"","neve_meta_author_avatar":"","neve_post_elements_order":"","neve_meta_disable_header":"","neve_meta_disable_footer":"","neve_meta_disable_title":"","_ti_tpc_template_sync":false,"_ti_tpc_template_id":"","footnotes":""},"categories":[232,236,235,233,234,237],"tags":[478,479,474,476,475,477],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/55"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=55"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/55\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":192,"href":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/55\/revisions\/192"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=55"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=55"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kesikkalem.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=55"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}